Een tijdje geleden werd ik door meerdere Duitstalige vrienden getipt dat er een goed, genuanceerd artikel verschenen was over het huidige misbruikschandaal dat de katholieke kerk al tijden plaagt. Zodra het over misbruik gaat, wordt er met de vinger gewezen naar het celibaat, dat de boosdoener zou zijn. Vaak zijn de mensen die het hardste oordeel vellen over het celibaat nauwelijks op de hoogte van de feiten. Vandaar dat het me nuttig leek om het artikel in Cicero te vertalen in het Nederlands:
“Iemand wordt makkelijker zwanger door te zoenen, dan pedofiel door het celibaat”
door Hans-Ludwig Kröber
Wat beweegt mensen om kinderen te misbruiken, wat is het probleem van de katholieke kerk en hoe moet op de recente gevallen van kindermisbruik gereageerd worden? Een gesprek met Hans-Ludwig Kröber, de bekendste forensisch psychiater van Duitsland.
Meneer Kröber, waarom worden mensen volgens forensische psychiaters pedofiel?
Dat is niet zo makkelijk te zeggen, daarover bestaan verschillende inzichten. Vaak spelen ‘sleutelgebeurtenissen’ als kind of jongere een rol, bijvoorbeeld de eerste verliefdheidsgevoelens en seksuele gebeurtenissen ten opzichte van andere kinderen, waarna men in de seksuele ontwikkeling blijft steken op het niveau van ‘doktertje spelen’. In ieder geval worden mensen in hun ontwikkelingsfase pedoseksueel, en niet pas nadat ze zich gedurende een lange periode onthouden van seks. Puur statistisch gezien, wordt iemand makkelijker zwanger door te zoenen, dan pedofiel door het celibaat.Uit uw ervaring met de daders sprekend, hoe kan de pedofiele drang naar behoeftebevrediging zo sterk worden, dat het mededogen en het natuurlijke instinct om kinderen te beschermen zo overweldigd wordt?
Veel daders ontkennen dat het de kinderen beschadigt. Dat gebeurt door een cognitieve bias: “Zij willen het eigenlijk ook”, vertellen ze zichzelf. De pedofiele netwerken proberen ook steeds om pedofilie te decriminaliseren, en verkondigen dat zij de enigen zijn die een geweldloze verhouding hebben met kinderen die vrij is van autoriteit. “Bij ons gaat het niet om ouderlijke of pedagogische macht, maar om liefde en vrijheid”, beweren ze dan. Hun spreekbuis was ook Daniel Cohn Bendit, er was deze beroemde foto van een klein jongetje met een erectie, wat dan als bewijs gebruikt werd dat ook achtjarigen een seksualiteit hebben…Wanneer kinderen seksueel misbruikt worden, is het vaak niet direct herkenbaar als zichtbaar geweld. Toch zijn de psychische gevolgen vaak zo dramatisch dat ze kunnen leiden tot zelfmoord. Wat is het dat seksueel misbruik zo fataal maakt?
Ik geloof dat wanneer zoiets uitmondt in zelfmoord, dat het misbruik een extra factor is in een situatie die in zichzelf al fataal is. Het is het beleven van een volwassen seksualiteit die te dichtbij komt, die iemand overweldigt en die voor kinderen smerig is. Er zijn films die opnames maken van daders in zulke situaties, en die ik als deskundige voor strafprocessen gedeeltelijk moest zien. Deze films zijn uiterst onaangenaam om te bekijken, maar ze zijn heel educatief, omdat ze de discrepantie tussen dader en kind zo duidelijk maken. De daders laten zich in zo’n geilheid afzakken en gedragen zich alsof het kind het op een bepaalde manier ook als een erotische situatie beleeft. En de kinderen, die dit wegens gebrek aan macht over zich heen laten komen, stribbelen tegen, jammeren, klagen en zijn vol walging. Uiteindelijk doen ze wat de dader wil en daarmee, dat is het erge eraan, voelen ze zich in toenemende mate een actieve mededader. Wanneer de kinderen niet meteen aangifte doen wordt het werkelijk riskant, dat het uitmondt in een langere periode van misbruik en hoe langer dit duurt, des te geringer wordt de waarschijnlijkheid dat ze ooit aangifte doen.Nog nooit was het thema pedofilie zo aanwezig in Duitsland als in de laatste weken. Heeft onze tijd, hadden de jaren zeventig, hebben bepaalde instituten een bijzonder probleem met kindermisbruik of komen nu een gruwel aan het licht die er altijd al op deze manier geweest is?
Niet alleen dat, het was altijd al duidelijk dat het altijd al bestond, daarom verwondert mij de huidige opschudding ook. Men hoeft alleen maar in de forensische statistieken van vroegere jaren te kijken. In het verleden zijn er ook priesters voor kindermisbruik veroordeeld. Maar tegenwoordig halen twee priesters, die al overleden zijn en destijds ook voor hun daden veroordeeld, die werkten met de Regensburger Domspatzen, de voorpagina. Lang na hun dood. Waarom? Omdat Georg Ratzinger ook bij de Domspatzen zat en men hoopte dat men zo eindelijk bij de paus uit zou komen. Dit is ook via een andere manier gelukt.
Maar dit soort gevallen komt in alle pedagogische situaties voor, in alle tijden. Of het nou in scholen was, bij de padvinderij, bij sportverenigingen, zelfs in gemeenten. En in de dorpen had je altijd die kerels die hun vingers niet thuis konden houden. Men zei dan tegen de kinderen: “Loop met een boog om hem heen want hij rotzooit en is een viezerik.” De omgang toen was een andere: men sprak er niet veel over, maar probeerde degene daar te krijgen waar geen schade aangericht kon worden.Juist daarom krijgt de katholieke kerk nu veel kritiek. Volgens een telling van “Der Spiegel” zijn sinds 1995 minstens 94 gevallen van een verdenking van kindermisbruik door zowel clerici en leken bekend geworden…
Wanneer “Der Spiegel” met 94 verdachten in 15 jaar komt, dan is het voor iemand die een beetje thuis is in de criminologie een verbluffend laag aantal. Dat zou betekenen, dat het risico op seksueel misbruik in instellingen van de katholieke kerk nog lager is dan ik aanvankelijk dacht. Per jaar worden gemiddeld 15.000 gevallen van kindermisbruik bij de politie gemeld. De kerk zelf heeft ongeveer 600.000 mensen in dienst, dat is ongeveer 1,8% van de bevolking. Een aantal van 94 gevallen is in contrast met de oude gevallen een dramatische verbetering van de situatie. Afgezien daarvan vindt meer dan de helft van alle gevallen van seksueel misbruik binnen het gezin plaats. Dit geldt in een grotere mate voor geweldsdelicten. In het debat rond de katholieke kerk wordt seksueel misbruik en het slaan van kinderen in een pedagogische situatie – wat vroeger op alle scholen gebeurde en normaal gevonden werd – zo vaak op zo’n manier met elkaar vermengd dat men het gevoel krijgt dat mensen de cijfers willen opdrijven.Om de kerk in diskrediet te brengen?
Ik onderschrijf de stelling die Manfred Lütz poneerde in de “Frankfurter Allgemeine Zeitung”: Dat mensen een bepaald beeld van de kerk maken, ook wanneer ze nauwelijks een kerk van binnen gezien hebben, een beeld dat ideaal is om dienst te doen als stroman en stok om mee te slaan, zodat mensen hun eigen superioriteit kunnen aantonen. Voor velen is het heel duidelijk: omdat die lui allemaal in vrouwenkleding rondlopen en niet trouwen, heerst in de tent volledige seksuele verwarring. “Der Spiegel” heeft altijd al geweten dat zoiets niet goed kan gaan.U was zelf lid van het onafhankelijke gremium, dat de kerk in 2003 bij het opstellen van haar nieuwe richtlijnen voor de omgang met pedofilie advies heeft gegeven. Wat kunnen we van de inzichten van de afgelopen weken leren?
Naar mijn ervaring is het voor veel bisdommen onder de nieuwe regels ook moeilijk om met nieuwe gevallen om te gaan, puur omdat ze meestal geen ervaring met zulke gevallen hebben. De slachtoffers melden zich eerst bij de kerk in plaats van bij de politie, wat een meer gebruikelijke plaats zou zijn om aangifte te doen. Meestal willen de slachtoffers geen aangifte doen bij de politie. En dan moet het bisdom bepalen welke regels er gevolgd moeten worden, wie wat documenteert en met wie er het eerste gesproken moet worden. Daarmee zijn ze vaak overbelast. Daarom zouden betrokkenen meteen naar de politie moeten gaan, ook omdat daarmee de drempel verhoogd wordt voor mensen die graag in het middelpunt van de belangstelling staan. Dat komt helaas ook vaak voor. Tissy Bruns wil nu dat er een speciale vertegenwoordiger komt voor misbruik op scholen. Maar wanneer ik niet naar het politiebureau dichtbij durf te gaan, dan ga ik ook geen e-mail sturen naar het meldpunt in Berlijn. En er moet veel sneller aangifte gedaan worden, niet 30 jaar na dato, alleen daardoor kunnen anderen beschermd worden.Bent u zelf eigenlijk katholiek?
Nee, ik ben van huis uit een militante lutheraan, maar niet godsdienstig. Wanneer ik bij een katholieke Mis ben, wat maar heel zelden voorkomt, dan komt het bij mij een beetje over als hocus pocus. Aan de andere kant ben ik zeer onder de indruk geraakt tijdens mijn bezoeken als expert aan het Vaticaan en de Duitse bisschoppenconferentie. Ik heb veel mogelijkheden tot vergelijking met andere instituten gehad in mijn functie, ook omdat ik mij met andere wetenschappers en onderzoeksgroepen uitwissel. De bisschoppen in het Vaticaan die zich met dit thema bezig houden, waren de meest geïnteresseerde en verstandigste groep waarmee ik ooit over het thema seksueel misbruik gesproken heb.Dank u zeer voor dit gesprek!
Het interview werd afgenomen door Constantin Magnis.
(c) Cicero 2009.
Popularity: 19%
Related posts: